Düzen Sağlık Grubu - Elektronik Bülten

Yapay Zekâ ile Araştırmanın Beş Kuralı Isaac Asimov’un bir sözü var: “Tek gerçek eğitim öz-eğitimdir.” Yapay zekâ çağında bu söz eskimedi — keskinleşti. Çünkü cevabı almak ile cevabı değerlendirebilmek arasında uçurum var. Yapay zekâ size tutarlı, akıcı, kaynak göstermiş görünen bir metin üretebilir. Ama o metnin doğru olup olmadığını, eksik olup olmadığını, yanıltıcı olup olmadığını değerlendirecek olan yapay zekâ değil — sizsiniz. Düzen Laboratuvarları bülteninde yayımlanan YZ (Yapay Zekâ) serisini üretirken yapay zekâyı araştırma aracı olarak kullandık. Bu süreçten beş kural çıktı — hemoglobinopatiyle sınırlı değil, herhangi bir alanda geçerli.

134. Sayı 01/05/2026

Hayatın içinden ilginç bir kavram indy Etkisi Bir makalenin insan eli ile yazıldığındaki etkisi ile sadece bilgi veren bir yazı olması arasındaki farkı vurgulayabilmek için bu sayıda sizlere aynı konuda iki makale sunuyoruz. Bu fark cümle yapılarından ve kelime seçiminden geliyor aslında. Bunlardan “Hayatın içinden ilginç bir kavram: Lindy Etkisi” adlı makale bizler tarafından yani insan eli ile yazıldı. İkinci makale ise yapay zekâ tarafından. Bu konudaki düşüncelerinizi bizlerle paylaşırsanız yapay zekânın bizlere olan etkisi veya katkısını birlikte değerlendirmiş oluruz diye düşündük.

134. Sayı 01/05/2026

Kurban Ritüellerinin En Eski İzleri: Uruk Vazosu İnsanlık tarihi boyunca kurban ritüelleri, inanç sistemlerinin merkezinde yer almış ve toplumsal yapıyı şekillendiren en eski sembolik pratiklerden biri olmuştur. Daha önce hazırladığım kurban ritüellerinin arkeolojik ve sanatsal yansımalarına ilişkin yazım doğrultusunda, Kurban Bayramı’nın tarihsel ve kültürel sürekliliği dikkat çekmektedir. Bu yönüyle bayram, paylaşma, dayanışma ve toplumsal birlik duygusunu güçlendiren köklü bir ritüel geleneğin günümüzdeki yansımasıdır.

134. Sayı 01/05/2026

Artemis II Ay'a gidiyoruz, gezegenlere gidecegiz, yıldız lara seyahat edecegiz. Tıpkı bugün Liverpool'dan New York'a gittigimiz gibi; kolayca, hızla, güvenle. Uzayın okyanusları da Ay'ın denizleri gibi asılacak. Aya Seyahat (De la Terre à la Lune) Jules Verne 1865

133. Sayı 01/04/2026

Drosophila melanogaster ve Yapay Zekâ Yaşam bilimlerinin pek tanınmayan emektar elemanı, Drosophila melanogaster, Drosophilidae familyasına ait bir sinek türüdür. Onu meyve sineği olarak biliriz, pek de sevmeyiz aslında çünkü meyvelerin çürümekte olduğunun habercisidir.

133. Sayı 01/04/2026

Doksan üç yıl öncesinden bir çocuğun anısı Bir gün öğretmen tüm öğrencileri okulun büyükçe bir odasında topluyor. Kapı açılıyor içeriye bir adam giriyor. Çocuklar o kadar şaşkın ki, adama baka kalıyorlar. Babamın tarifine göre sanki “Merih’ten” gelmiş gibi görünüyor adam, üstünde jaketatay ve papyon kravatı ile. Elinde bir tahta kutu. Kutuyu masaya koyuyor, açıyor. İçinden daha önce hiçbirinin görmediği garip bir alet çıkarıyor, bir de sopası var.

133. Sayı 01/04/2026

Bugün 23 Nisan… Bugün 23 Nisan Neşe Doluyor İnsan! Neşemizin devam edebilmesi için okullarımızdaki şiddet olaylarının bilime dayalı akılcı çözümlerle sonlanmasını diliyoruz.

133. Sayı 01/04/2026

Antik Çağda Çocuk Eğitimi İyi yurttaş yetiştirmek- Asırlardır değişmeyen kavram! nsanlık tarihi boyunca çocuklar, toplumların en değerli hazinesi olarak görülmüştür. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı kutlarken, çocuklara verilen değerin kökenlerine kısa bir yolculuk yapmak, bu özel günün anlamını daha da derinleştirir.

133. Sayı 01/04/2026

Yapay Zekâ 2026 – Yeni Delhi Zirvesi Bu sene Delhi’de yapılan bu zirvede, bu yardımcının, yatırım, yatırım uygulamaları ve bunları yöneten küresel güç dengeleri dünyasında neler yapabileceği gündemdeydi. Bu başlıklar ile başlayan zirvede yapay zekânın sorumlukları ele alınmış. Bu sorumluluklar küresel ölçekte “etik” çerçevelerde de tanımlanmaya çalışılmış. Çocukların bu sistemler içinde güvenli olabilmeleri için yapılması gerekenler, kötü, zarar veren içeriklerin engellenmesi için ortak sorumluluk alınması ilk başta öne çıkan konular olmuş. Burada “deepfake” denilen kavram özellikle öne çıkıyordu. “Deepfake” teriminin Türkçe karşılığı henüz yok, “gerçekmiş gibi görünen uydurma içeriklerle aldatma, kandırma” diyebiliriz buna. Bu, bugün özellikle video ve fotoğraflar üzerinde uygulanıyor, gerçek sandığımız bu görsellerin aslında “üretildiği” ortaya çıkabiliyor. Bu başlıklar için zirvenin ilk mesajı “Yapay zekâ büyüyecek ama güvenli ve denetlenebilir olmalı” oldu.

132. Sayı 01/03/2026

İstanbul Tıp Fakültesi Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) Şimdiki adı Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü olan bu kurum,12.01.1945 tarihinde, İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muhittin Erel’in öncülüğünde, 2. Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin bodrum katındaki laboratuvarlarda kurulmuştur. O dönemde Rektörlüğün araştırma onayı verdiği bu yapı “Tecrübî Araştırma Enstitüsü” (TAE) ismi ile çalışmalarına 2. Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin Laboratuvar Şefi Dr. Werner Laquer ile 04.10.1945 tarihinde başlamıştır.

132. Sayı 01/03/2026

Heykellerdeki Kadın Figürü Antik dünyada kadın figürü; tanrıça, anne, bilge, savaşçı ya da idealize edilmiş beden olarak sanatın ve düşüncenin merkezinde yer almıştır. Bu temsiller, yalnızca estetik değil; dönemin toplumsal yapısını ve kadın algısını da yansıtır. Çoğu zaman doğurganlık ve bereketle özdeşleştirilmiştir. 8 Mart, geçmişten bugüne kadın emeği ve toplumsal varlığı üzerine bir farkındalık günü. Emeği, bilgisi ve varlığı dünyamızı etkileyen tüm kadınların Kadınlar Günü kutlu olsun.

132. Sayı 01/03/2026

Heykellerde Şifa Antik dünyada heykeller, yalnızca estetik objeler değil; inanç, umut ve iyileşme araçlarıydı. İnsanlar, şifayı yalnızca ilaçta ya da hekimde değil; sembollerde, mekânlarda ve sanatta da aramaktaydı.

132. Sayı 01/03/2026

Adım Adım ATLAS Kuyruklu Yıldız Aktif Zaman Çizelgesi

131. Sayı 01/12/2025

Hayatımızın Yeni Heyecanı: Yapay Zekâ Nasıl Başladı? İnsanın bilimle olan yolculuğunu hızlandıran önemli elemanlardan biri oluverdi yapay zekâ. Kendi bilgimiz, sistematik düşüncemiz, sabrımız, şüpheciliğimiz ve etik hassasiyetimiz ile oluşturduğumuz sistemler bugün bize yapay zekâ olarak hizmet ediyor.

131. Sayı 01/12/2025

Mezopotamya’da Akitu: Dünyanın Bilinen En Eski Yeni Yıl Festivali Dünyanın Bilinen En Eski Yeni Yıl Festivali Akitu, kökenini Mezopotamya uygarlıklarına dayandırır. Sümerler, Akadlar, Babilliler ve Asurlular tarafından binlerce yıl boyunca kutlanan bu festival, yalnızca yeni bir yılın başlangıcını değil; aynı zamanda doğanın yenilenmesini, kozmik düzenin yeniden kurulmasını ve tanrılarla insanlar arasındaki dengenin tazelenmesini simgeler.

131. Sayı 01/12/2025

Medeni Kanunun Kabulünün 100. yılı Sosyal alanda eşitlik anlayışının ve laik hukuk sisteminin temelini atan Medeni Kanun’un Kabulünün 100. Yılını kutlayacağız bu sene.

131. Sayı 01/12/2025

2026’nın Eşiğinde: DİJİTAL GÜRÜLTÜDEN BEYAZ BİR SAYFAYA GEÇMEK Her yılın sonunda sözlükler ve renk otoriteleri, geçirdiğimiz 365 günün ruhunu tek bir kelimeye veya renge sığdırmaya çalışıyor. Ancak bu yıl yapılan seçimler; Cambridge’in PARASOCIAL’ı, Oxford’un RAGEBAIT’i ve Pantone’nin CLOUD DANCER’ı, sadece birer istatistik değil; modern insanın dijital dünyada kayboluşunun ve şimdi o gürültüden kaçış arzusunun somut birer belgesi gibi.

131. Sayı 01/12/2025

Bizi aynı zamanda facebooktan da izleyebilirsiniz...