Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Bugüne Türkiye’de Voleybol
Uzm.Vet.Hek.Yudum İki Yakın
Düzen Laboratuvarlar Grubu
Filenin Sultanları, İkinci Kez FIVB Milletler Ligi (FIVB Volleybol Nations League/VNL) Şampiyonu! Gurur Duyuyoruz!
A Milli Kadın Voleybol Takımımız, Çin'in Makao şehrinde düzenlenen 2026 FIVB Milletler Ligi finalinde Brezilya'yı 3-1 mağlup ederek tarihinde ikinci kez Milletler Ligi Şampiyonu oldu. Filenin Sultanları ile gurur duyduk.
Cumhuriyetin ilk yıllarından bugüne Türkiye’de Voleybol
Voleybolun ülkemizdeki serüveni Cumhuriyetin ilk yıllarında okul bahçelerinde ve mütevazı salonlarda başlamıştır. Günümüzde ise dünya şampiyonlukları ve kürsü ambargolarıyla taçlandırarak Türk spor tarihinin en başarılı branşı haline gelmiştir.
İlk kez 1919 yılında Young Men’s Christian Association (YMCA)’nın İstanbul Çarşıkapı binasının spor salonunda oynanan voleybol karşılaşmasıyla voleybol ile tanışan Türkiye, aynı yıl YMCA’da görevli Dr. Gilbert G. Deaver ile Selim Sırrı Tarcan arasındaki temasın ardından, Selim Sırrı Tarcan’ın İstanbul Erkek Muallim Mektebi’nde öğrencilere voleybol öğretmesiyle müfredata girer. Yetiştirdiği beden eğitimi öğretmenlerinin bu sporu okullara taşımasıyla 1920-1924 döneminde voleybol kısa sürede tanınır ve yaygınlaşır, kurumsal gelişme süreci başlar.
Sabiha Rıfat- Erkek Voleybol Takımında Oynayan Tek Kadın
Aynı yıllarda kız-erkek pek çok öğrencinin benimsediği voleybol oyununu oynamaya başlayan öğrencilerden bir tanesi de, ileride üniversite eğitimi alıp İnşaat Mühendisi olan ve Anıtkabir’in inşaatı sırasında görev alan Sabiha Rıfat Gürayman’dır. İstanbul Kız Lisesi’nde voleybol oynamaya başlayan Sabiha Rıfat, yeteneği ile dikkat çeker ve okulun voleybol takımına seçilir. 1927 yılında, Türkiye’nin ilk kadın voleybol takımı olan Fenerbahçe Kadın Voleybol Takımı’na giren Sabiha Rıfat Gürayman, kaptanlık yaptığı takımı ile birçok resmi maçta oynayarak galibiyet alır, ancak takım rakip bulamaması nedeniyle kapanmak zorunda kalır. Voleybol oynamaya devam etmek isteyen Sabiha Rıfat, kadın voleybol takımı olmaması ve o zamanlar, kadın sporcuların erkek takımında oynamalarını engelleyen bir kanun maddesi bulunmaması nedeniyle Fenerbahçe Erkek Voleybol Takımı’na girer ve bir erkek takımında forma giyen ilk kadın sporcu olur.
Benimsenen voleybol, 1924-1948 arası bölgesel olarak yürütülen voleybol şampiyonaları, 1948-1970 arası Türkiye Voleybol Şampiyonası düzenlenmesi ile gelişimini sürdürdü. 1957 yılında ilk Kadın Milli Voleybol Takımı kuruldu ve İstanbul’da düzenlenen uluslararası turnuvada yer aldı. 1963 yılında Kadın Milli Voleybol Takımı Romanya’daki Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonasına katıldı. 1980 yılında Eczacıbaşı kadın takımı Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupasında ikinci oldu.
Erkeklerde 1970-1971 sezonundan itibaren, kadınlarda ise 1984-1985 sezonundan itibaren Türkiye'de Deplasmanlı Voleybol Ligi'ne geçildi.
1999 yılında Eczacıbaşı, Avrupa Kupa Galipleri Kupası’nı kazanarak Türk kadın voleyboluna kulüplere düzeyindeki ilk Avrupa Kupasını getirdi.
2000’li yıllar ve sonrasında Türkiye, özellikle kadın voleybolunda, kulüpler ve milli takım düzeyinde önde gelen ülkelerden biri haline geldi. Bu başarıda sporcu yetiştirmek için alt yapı kulüpleri kuran kamu yararına çalışan spor kulüplerinin, okulların, belediyelerin ve devlet tarafından yapılan alt yapı desteklerinin rolü büyüktür.
https://www.sporthink.com.tr/blog/spor/voleybolun-tarihcesi-ve-gelisim-sureci
https://tvf.org.tr/tarihce
https://aposto.com/s/64fb18f369a2f700072d61fb
https://www.akademikakil.com/ucan-parmak-sabiha-rifat-guraymandan-filenin-sultanlarina-giden-yol-kadina-cumhuriyetin-bir-armagani/ulkusaritas/